TVSH me Autongarkim për Shërbimet nga Jashtë: Kur Është Neutrale dhe Kur NUK Është

TVSH me autongarkim (vetëngarkim, "reverse charge") është mekanizmi ligjor sipas të cilit blerësi shqiptar i një shërbimi nga jashtë llogarit dhe deklaron vetë TVSH-në, në vend të furnitorit të huaj. Ligji 92/2014 "Për Tatimin mbi Vlerën e Shtuar" e ndërton këtë detyrim mbi rregullin e vendit të furnizimit: për një shërbim të ofruar midis dy personave të tatueshëm (B2B), vendi i furnizimit është aty ku ndodhet marrësi i shërbimit, jo furnitori.

Kur biznesi juaj blen një shërbim (reklamë online, konsulencë, licencë software, hosting) nga një kompani jashtë Shqipërisë pa NIPT shqiptar, vendi i furnizimit bie brenda territorit shqiptar sepse ju, marrësi, jeni këtu. Rrjedhimisht, detyrimi për TVSH-në kalon te ju, jo te furnitori i huaj, i cili nuk ka asnjë detyrim regjistrimi apo fiskalizimi në Shqipëri për këtë shitje.

Për çdo shërbim të blerë nga jashtë, lëshoni një autofaturë me tipin "blerje shërbimesh nga jashtë vendit", jo më vonë se data 10 e muajit pasardhës atij kur është kryer shërbimi. Kjo autofaturë hyn në të njëjtin mekanizëm input/output që rregullon TVSH-në për çdo blerje tjetër biznesi. Mbi vlerën e autofaturës llogaritni TVSH 20% dhe e regjistroni njëkohësisht si TVSH e arkëtueshme (output, në Librin e Shitjes) dhe si TVSH e zbritshme (input, në Librin e Blerjes).

Shembull: blini konsulencë nga jashtë me vlerë 200.000 lekë. Llogaritni 200.000 × 20% = 40.000 lekë TVSH. E regjistroni 40.000 lekë output DHE 40.000 lekë input. Nëse biznesi juaj kryen vetëm veprimtari të tatueshme, efekti neto në deklaratën mujore është zero. Detyrimi për ta deklaruar mbetet edhe kur nuk lëviz asnjë lekë shtesë. Zero lekë nuk do të thotë zero detyrim: mosdeklarimi trajtohet si shkelje më vete gjatë një kontrolli, pavarësisht se efekti financiar do të kishte qenë zero.

Neutraliteti i autongarkimit varet nga një kusht që shumë biznese e anashkalojnë: e drejta e plotë e zbritjes së TVSH-së input. Nëse biznesi juaj kryen njëkohësisht veprimtari të tatueshme dhe veprimtari të përjashtuara nga TVSH-ja (për shembull shërbime financiare ose shëndetësore krahas atyre të tatueshme), ju nuk e zbritni dot gjithë TVSH-në input. Zbritja bëhet me një koeficient pro-rata, në raport me peshën e xhiros së tatueshme ndaj xhiros totale.

Supozoni që 60% e xhiros suaj vjen nga veprimtari e tatueshme dhe 40% nga veprimtari e përjashtuar. Nga 40.000 lekë TVSH e autongarkuar mbi shërbimin e blerë nga jashtë, zbritni si input vetëm rreth 24.000 lekë (60%). Pjesa tjetër, rreth 16.000 lekë, mbetet kosto reale, e pazbritshme, edhe pse shërbimi u ble për qëllime biznesi. Sa më e madhe pjesa e përjashtuar e veprimtarisë, aq më i shtrenjtë bëhet çdo shërbim i blerë nga jashtë.

Një keqkuptim i zakonshëm: "unë jam biznes i vogël, nën pragun 10 milionë lekë, TVSH-ja nuk më prek". Kjo nuk qëndron kur blini shërbim nga jashtë. Ligji 92/2014 e përcakton personin e tatueshëm sipas kryerjes së veprimtarisë ekonomike, jo sipas regjistrimit apo xhiros. Sapo një biznes i vogël, pa NIPT për TVSH, blen një shërbim nga një furnitor jashtë vendit që konsiderohet person i tatueshëm, ai humbet të drejtën e regjistrimit të thjeshtuar dhe detyrohet të regjistrohet për TVSH e të zbatojë autongarkimin mbi atë blerje, pavarësisht xhiros vjetore.

Kjo befason veçanërisht profesionet e lira dhe bizneset e vogla që blejnë rregullisht shërbime dixhitale nga jashtë: reklama, abonime software, hosting. Statusi "pa TVSH" nuk i mbron nga ky deklarim.

Gabimi më i shpeshtë është injorimi i autofaturës, sepse blerësi mendon se pa pagesë reale nuk ka detyrim. Ka. I dyti është supozimi se statusi i biznesit të vogël mbron nga autongarkimi; siç u tregua më sipër, nuk mbron. Një pjesë e bizneseve me veprimtari të përjashtuar bëjnë edhe gabimin e tretë: zbresin 100% të TVSH-së input, kur e drejta reale është më e ulët për shkak të koeficientit pro-rata.

Për deklarimin e tatimit në burim dhe zbritshmërinë e kostos si shpenzim, shihni guidën tonë për pagesën e furnitorit të huaj, që trajton këto dy detyrime shoqëruese. Nëse biznesi juaj blen rregullisht shërbime nga jashtë dhe doni të konfirmoni nëse jeni në rastin neutral apo në një nga dy përjashtimet e mësipërme, rezervoni një konsultë me ne.