Automjeti i Biznesit: Gabimi i Amortizimit dhe Kurthi i Përdorimit Personal
Valbona Xhanaj, eksperte kontabël e çertifikuar pranë IEKA me mbi 30 vjet përvojë, identifikon gabimet e amortizimit dhe kurthën e përdorimit personal që sjellin riklasifikim nga DPT — duke e kthyer zbritjen në detyrim tatimor shtesë.
Permbajtja
- Automjeti personal vs biznesit: regjistrim i gabuar = zbritje e refuzuar
- Amortizimi 20%/vit: llogaritja e gabuar që shumica e bizneseve bëjnë
- Karburanti, servisi, sigurimi — çfarë zbresë dhe çfarë refuzohet
- TVSH-ja e automjetit nuk zbresë — përveç këtyre rasteve specifike
- Shitja e automjetit pas amortizimit: kurthi i fitimit kapital që nuk pritej
Automjeti personal vs biznesit: regjistrim i gabuar = zbritje e refuzuar
Nëse biznesi blen ose leasing-on një automjet, ky duhet regjistruar si pasuri afatgjatë e trupëzuar (aktiv fiks) në librat kontabël me vlerën e blerjes (çmim + TVSH e pazbritshme + kosto transporti). Automjeti duhet regjistruar edhe në emër të shoqërisë pranë DRSHTRR-së (Drejtorisë Rajonale të Shërbimeve Shoqërore).
Automjeti i regjistruar si pasuri biznesi ndryshon nga automjeti personal i pronarit: vetëm i pari lejon zbritjen e shpenzimeve operative dhe amortizimit. Unë siguroj regjistrim korrekt nga dita e blerjes.
Amortizimi 20%/vit: llogaritja e gabuar që shumica e bizneseve bëjnë
Automjetet tatohen me normë amortizimi lineare prej 20% në vit sipas legjislacionit fiskal shqiptar. Kjo do të thotë se një automjet me vlerë blerjeje 5,000,000 lekë amortizoi 1,000,000 lekë në vit si shpenzim i zbritshëm, duke reduktuar bazën e tatimit mbi fitimin.
Shembull: automjet 5 milionë lekë → 1 milion lekë amortizim/vit → kursim tatimor 150,000 lekë/vit (me normë tatimi 15%). Pas 5 vitesh, automjeti është plotësisht i amortizuar por mund të vazhdojë të operojë. Çdo shitje pas amortizimit të plotë trajtohet si të ardhura të tatueshme.
Karburanti, servisi, sigurimi — çfarë zbresë dhe çfarë refuzohet
Shpenzimet operative të automjetit të biznesit janë të zbritshme nëse dokumentohen saktë:
- Karburanti: fatura tatimore nga pika e karburantit — rekomandoj kartë karburanti korporative për evidencë automatike
- Mirëmbajtja dhe riparimi: fatura nga servisi, brenda normave të zakonshme operative
- Sigurimi i detyruar (TPL) dhe vullnetar (KASKO): si shpenzim i periudhës
- Taksa e automjetit (Vinjeta): shpenzim i zbritshëm
- Parkimi për qëllim biznesi: me faturë dhe qëllim të dokumentuar
Karburanti i blerë jashtë territorit shqiptar zbrisë vetëm nëse udhëtimi ka qëllim biznesi dhe dokumentohet me raport udhëtimi.
TVSH-ja e automjetit nuk zbresë — përveç këtyre rasteve specifike
TVSH-ja e blerjes së automjetit nuk është e zbritshme si rregull i përgjithshëm nëse automjeti nuk është ekskluzivisht për veprimtari të tatueshme me TVSH. Kjo është rregull i qartë sipas Ligjit të TVSH-së.
Përjashtimet: automjetet e përdorura ekskluzivisht si taksi, automobila-shitëse, automobila mësuese ose automjete transporti mallrash me peshë mbi 3.5 ton kanë të drejtë zbritje TVSH-je. Nëse automjeti juaj hyn në këto kategori, unë siguroj dokumentimin e duhur për zbritjen e TVSH-së.
Shitja e automjetit pas amortizimit: kurthi i fitimit kapital që nuk pritej
Çdo automjet në Shqipëri (personal ose biznesi) paguan tatimin vjetor mbi mjetet rrugore bazuar në cilindratën dhe moshën e automjetit. Ky tatim paguhet pranë bashkisë dhe shuma varion nga 3,000 deri 30,000+ lekë në vit. Automjetet e biznesit paguajnë të njëjtin tatim si mjetet personale — nuk ka tarifa shtesë specifike për bizneset.
Tatimi vjetor mbi automjetin është shpenzim i zbritshëm si "tarifë administrative" — ruani mandatin e pagesës si dokumentacion kontabël.
Pyetje të shpeshta
- A mund të zbres automjetin e marrë me leasing?
- Leasing financiar: si blerje — amortizim + shpenzime operative. Leasing operacional: si qira — pagesat zbresën direkt. Gabimi: trajtimi i gabuar i llojit të leasing-ut.
- Çfarë ndodh kur shes automjetin pas amortizimit?
- Automjet i amortizuar plotësisht (vlerë kontabël 0) i shitur për 500,000 ALL = 500,000 ALL fitim kapital i tatueshëm. Shumica e pronarëve nuk e presin këtë.
- A mund ta transferoj automjetin personal te biznesi?
- Po — por me kontratë shitjeje me çmim tregu (jo simbolik) dhe dokumentacion të plotë. Çmim simbolik = riklasifikim nga DPT si përfitim personal i tatueshëm.