Ligji për TVSH-në në Shqipëri — Analiza e Plotë

Ligji nr. 92/2014 "Për Tatimin mbi Vlerën e Shtuar në Republikën e Shqipërisë" është akti ligjor kryesor që rregullon TVSH-në, i ndryshuar disa herë (2015, 2017, 2019, 2022). Ky ligj përcakton: subjektet e tatueshme (bizneset me xhiro mbi 10 milion lekë, neni 11), normat e TVSH-së (20% standarde — neni 48, 6% e reduktuar — neni 49, 0% eksporte — neni 51), bazën e tatueshme, momentin e lindjes dhe ekzigibilitetit të detyrimit, TVSH-në e zbritshme me kushtet e zbatimit, përjashtimet nga TVSH (shërbime financiare, arsimore, shëndetësore), importin dhe eksportin, deklarimin mujor dhe pagesën brenda datës 14.

Udhëzimi nr. 6 i Ministrisë së Financave detajon zbatimin praktik dhe shembujt numerikë. Ne njohim çdo dispozitë dhe nënrregullativë.

Biznesi zbret TVSH-në e blerjeve vetëm nëse plotësohen kushtet e nenit 69 të Ligjit nr. 92/2014: blerja lidhet drejtpërdrejt me veprimtarinë e tatueshme të biznesit, ka faturë tatimore të vlefshme me NIPT të furnitorit, shumën e TVSH-së të ndarë nga çmimi dhe NIVF të fiskalizimit, furnitori është i regjistruar aktiv për TVSH, dhe fatura është regjistruar saktë në librin e blerjeve brenda periudhës tatimore.

Nuk lejohet zbritja e TVSH-së për: blerje personale të aksionerëve ose stafit, shpenzime përfaqësimi mbi kufirin ligjor (50%), automjete luksi dhe mbajtjeje mbi kufirin, dhe shërbime të pajustifikuara nga nevoja e biznesit. Bizneset me furnizime të përziera (të tatueshme + të përjashtuara) zbatojnë metodën e pro-ratës së TVSH-së. Gabimet në zbritje sjellin gjoba dhe detyrim korrigjimi. Ne kontrollojmë çdo faturë për zbritshmëri.

Bizneset me xhiro vjetore nën 10 milion lekë nuk regjistrohen për TVSH — kjo është privilegji i "biznesit të vogël". Efektet praktike: nuk arkëtojnë TVSH nga klientët (çmimet janë pa TVSH — avantazh konkurrues ndaj klientëve individualë), nuk zbresin TVSH-në e blerjeve (TVSH e paguar tek furnitorët bëhet kosto direkte), nuk dorëzojnë deklaratë mujore TVSH-je (lehtësi administrative), dhe paguajnë tatimin e thjeshtëzuar mbi fitimin me normë 5%.

Kur xhiroja kalon 10 milion lekë gjatë vitit, biznesi duhet të regjistrohet brenda 15 ditëve nga kalimi i kufirit. Regjistrimi mund të bëhet edhe vullnetarisht — strategjikisht korrekte kur klientët kryesorë janë biznese me TVSH. Ne këshillojmë nëse vlen regjistrimi vullnetar bazuar në strukturën e klientelës tuaj.