Norma 0% Tatim në Shqipëri: Udhëzuesi i Plotë 2026 (Ligji 29/2023 + Vendimi Kushtetues)

Një dispozitë e vetme ligjore i jep çdo biznesi të vogël në Shqipëri normën 0% të tatimit mbi të ardhurat. Kjo dispozitë ka numër dhe adresë specifike: Neni 69, Pika 1, Shkronja "dh" e Ligjit Nr. 29/2023 "Për tatimin mbi të ardhurat", miratuar nga Kuvendi më 30 mars 2023 dhe me efekt nga 1 janari 2024, duke zëvendësuar Ligjin e mëparshëm Nr. 8438/1998.

Kush kualifikohet

Ligji përcakton tre kategori përfituesish:

1. Individë tregtarë (tregtarë të regjistruar pranë QKB-së, si dyqane, restorante, zejtarë).
2. Vetëpunësuar (Person Fizik freelancer-ë dhe kontraktorë, përfshirë profesionet e lira).
3. Entitete (përfshirë Sh.p.k./SHPK, pavarësisht sektorit të veprimtarisë).

Kushti i vetëm: qarkullimi vjetor bruto (jo fitimi neto) nuk duhet të kalojë 14,000,000 ALL. Me kursin aktual (~96-98 ALL/EUR në fillim të 2026), kjo barazohet me rreth 143,000-147,000 EUR. Shifra e përdorur zakonisht në praktikë është ~135,000 EUR, bazuar në kurs më konservator.

Norma 0% aplikohet mbi fitimin e tatueshëm. Çdo detyrim deklarimi dhe llogaritjeje mbetet aktiv, vetëm shuma përfundimtare e tatimit rezulton zero.

Afati i skadencës

Norma 0% është aktive deri më 31 dhjetor 2029. Kjo datë është e kodifikuar në vetë ligjin dhe konfirmohet njëzëri nga PwC Albania, KPMG Albania, Eurofast Tax Card 2025, Karanovic & Partners, dhe ARS Firm. Nuk ka asnjë indikacion se afati do të zgjatet ose se norma 0% do të bëhet e përhershme.

Si u implementua

VKM Nr. 753, datë 20 dhjetor 2023, siguroi rregullat zbatuese të Ligjit 29/2023. Neni 4 i kësaj VKM-je përmbante listën analitike të rreth 169-180 profesioneve të lira, të ndara në 26 kategori, që përjashtoheshin nga norma 0%. Kjo listë ngriti menjëherë reagime nga profesionistë dhe shoqata, duke çuar në krizën ligjore më të madhe tatimore të vitit 2024.

Nga janari deri në qershor 2024, rreth 169 profesione paguanin 15% tatim ndërsa çdo biznes tjetër nën 14 milionë ALL paguante 0%. Avokatët, kontabilistët, zhvilluesit IT, arkitektët, mjekët, farmacistët, përkthyesit, konsulentët. VKM 753 ua kishte hequr normën zero me vetëm 8 ditë njoftim para fillimit.

Çfarë ndodhi me VKM 753/2023

VKM 753/2023, Neni 4, listonte 26 kategori veprimtarish profesionale (rreth 169-180 profesione specifike) që përjashtoheshin nga norma 0%. Ndër to: veprimtaritë juridike e kontabël, IT e softuer, arkitekturë e inxhinieri, shërbime shëndetësore, konsulencë biznesi, shërbime financiare, arsim, prodhim filmash, agjenci udhëtimi, dhe shërbime sigurie.

Për këto profesione që operonin si Person Fizik, norma standarde 15%/23% u zbatua menjëherë nga 1 janari 2024. Lista hyri në fuqi më 23 dhjetor 2023, duke u lënë tatimpaguesve vetëm 8 ditë para se detyrimi të fillonte.

Gjykata Kushtetuese ndërhyn

Katër peticione u bashkuan në një procedurë të vetme: 37 deputetë të Partisë Demokratike, Instituti i Kontabilistëve të Miratuar (IKM) bashkë me IEKA-n, Dhoma Kombëtare e Avokatëve, dhe avokati Lulzim Alushaj me ~400 profesionistë e Shoqatën e Autoshkollave.

Pas seancave dëgjimore më 18 dhe 25 qershor 2024, Gjykata vendosi më 27 qershor 2024. Kryetarja Holta Zaçaj njoftoi vendimin me shumicë votash.

Çfarë u rrëzua

Gjykata shfuqizoi dy elemente:

• Neni 69, Pika 1, Shkronja "dh", fjalitë e dyta dhe e treta të Ligjit 29/2023 (fjalitë që përjashtonin profesionet e lira nga norma 0%).
• Neni 4 i VKM 753/2023 (e gjithë lista e 26 kategorive të profesioneve të përjashtuara).

Arsyetimi u bazua në dy shkelje kushtetuese. Parimi i proporcionalitetit: tatimi 15% nuk ishte masë e përshtatshme kur legjislatura vetë u kishte dhënë bizneseve të tjera periudhë tranzitore deri 2029. Siguria juridike: lista e VKM 753 hyri në fuqi vetëm 8 ditë para fillimit të detyrimit, pa u lënë tatimpaguesve kohë të përshtateshin.

Rimbursimi dhe gjendja aktuale

Në nëntor 2024, Këshilli i Ministrave miratoi aktin normativ për anulimin e detyrimeve të papaguara dhe rimbursimin e tatimit të paguar gjatë janarit-qershorit 2024. Rreth 6,541 vetëpunësuar morën gjithsej ~501 milionë ALL (~5 milionë EUR). Ministri i Financave Petrit Malaj konfirmoi gatishmërinë e qeverisë për kthimin e fondeve.

Sot, të gjitha profesionet paguajnë 0% nën 14M ALL. Kuvendi nuk e ka ri-miratuar përjashtimin, edhe pse ekziston një draft-ligj nga Ministria e Financave (i pa-miratuar deri në fillim të 2026). Gjykata la derën hapur: ri-miratimi lejohet nëse respektohen periudha tranzitore adekuate dhe parimi i proporcionalitetit.

Nëse kjo ndodh, Person Fizik do të preket, por Sh.p.k. mbetet e mbrojtur si entitet i veçantë.

Një lek shtesë e ardhurave mund t'ju kushtojë mbi 2 milionë ALL tatim. Kjo nuk është hiperbole.

Test gjithçka-ose-asgjë

Pragu 14 milionë ALL funksionon si test kualifikimi, jo si shkallë tatimore. Nëse qarkullimi juaj vjetor bruto është 14,000,000 ALL ose më pak, i gjithë fitimi neto tatohet me 0%. Nëse qarkullimi kalon 14,000,000 ALL qoftë edhe me 1 lek, dilni plotësisht nga regjimi 0%. Normat standarde aplikohen mbi fitimin e plotë neto: 15% për 14 milionë ALL-të e para dhe 23% mbi to.

Shumica e njerëzve supozojnë se funksionon si brezat tatimore marxhinalë: 14 milionët e para gjithmonë me 0%, vetëm teprica me 15%. Gabim. KPMG Albania e konfirmon: "nëse pragu tejkalohet, e ardhura e biznesit i nënshtrohet tatimit 15% mbi të ardhurat personale."

Shembull konkret

Freelancer A ka qarkullim 13,900,000 ALL (~142,000 EUR) dhe shpenzime 30% (zbritje e thjeshtëzuar). Fitimi neto: 9,730,000 ALL. Tatim: 0 ALL.

Freelancer B ka qarkullim 14,100,000 ALL (~144,000 EUR) dhe shpenzime identike. Fitimi neto: 9,870,000 ALL. Tatim: 15% x 9,870,000 = 1,480,500 ALL (~15,100 EUR).

Diferenca në qarkullim: 200,000 ALL (~2,050 EUR). Diferenca në tatim: 1,480,500 ALL. Kjo është kurtha.

Si ta menaxhoni pragun

Monitoroni qarkullimin çdo tremujor. Nëse arrini 12 milionë ALL deri në shtator, keni vetëm 2 milionë hapësirë për tre muajt e fundit. Kujdes me faturimin e dhjetorit: një faturë e vetme mund t'ju kalojë pragun. Për ndihmë me menaxhimin e pragut, na kontaktoni për konsulencë biznesi.

0% tatim nuk do të thotë zero detyrime ndaj shtetit. Çdo vetëpunësuar paguan sigurime shoqërore dhe shëndetësore çdo muaj, pavarësisht normës tatimore. Gjatë periudhës 0%, kontributet përbëjnë koston tuaj të vetme fiskale.

Normat 2026 për Person Fizik (VKM 776/2025)

Paga minimale referuese u rrit në 50,000 ALL/muaj nga 1 janari 2026:

• Sigurime shoqërore: 23% x 50,000 ALL = 11,500 ALL/muaj
• Sigurime shëndetësore: 3.4% x 100,000 ALL (dyfishi i minimumit) = 3,400 ALL/muaj
• Gjithsej: 14,900 ALL/muaj = 178,800 ALL/vit (~1,855 EUR)

Kjo përbën rritje 25% krahasuar me 2025 (kur totali ishte 143,040 ALL/vit), drejtpërsëdrejti e lidhur me rritjen e pagës minimale nga 40,000 në 50,000 ALL/muaj. Tavani maksimal i sigurimeve shoqërore për 2026 është 186,416 ALL/muaj. Sigurimet shëndetësore nuk kanë tavan.

Normat 2026 për Sh.p.k., administrator me pagë minimale

• Sigurime shoqërore: 24.5% x 50,000 ALL = 12,250 ALL/muaj
• Sigurime shëndetësore: 3.4% x 50,000 ALL = 1,700 ALL/muaj
• Gjithsej: 13,950 ALL/muaj = 167,400 ALL/vit

Diferenca midis Person Fizik dhe Sh.p.k.: vetëm 950 ALL/muaj, ose 11,400 ALL/vit. Norma e sigurimeve shoqërore e Sh.p.k. (24.5%) është më e lartë, por baza e sigurimeve shëndetësore (50,000 ALL, jo dyfishi) e kompenzon.

Afati dhe buxhetimi

Kontributet paguhen çdo muaj deri më datën 20 të muajit pasardhës. Vonesa sjell interesa. Buxhetoni 15,000 ALL/muaj edhe kur tatimi mbi fitimin është zero. Për krahasimin e plotë të kontributeve midis dy strukturave, lexoni udhëzuesin Person Fizik apo Sh.p.k.

3,000 ALL gjobë plus interesa. Kaq kushton mosdorëzimi i një deklarate që tregon zero tatim. Administrata tatimore gjobiton mosdorëzimin, jo vetëm mospagimin.

Deklarata vjetore (DIVA)

Afati: 31 mars i vitit pasardhës. Për vitin fiskal 2025, afati është 31 mars 2026. Çdo person fizik ose entitet me veprimtari ekonomike duhet ta dorëzojë deklaratën vjetore të të ardhurave (DIVA), pavarësisht nëse tatimi i llogaritur është 0 ALL. Mosdorëzimi sjell gjobë 3,000 ALL, interesa mbi çdo detyrim të papaguar, dhe flagim në sistemin e konformitetit tatimor.

Deklarime mujore të sigurimeve

Kontributet e sigurimeve deklarohen çdo muaj, me afat datën 20 të muajit pasardhës. Deri më 20 shkurt për janarin, deri më 20 mars për shkurtin, e kështu me radhë. 12 afate në vit, pa përjashtime, pa lidhje me normën tatimore.

Fiskalizimi dhe këste paraprake

Çdo faturë lëshohet përmes sistemit fiskal (fiskalizimi), pavarësisht normës tatimore. Ky detyrim vlen si për shitje me para në dorë ashtu edhe për transferta bankare. Këstet paraprake të tatimit mbeten teorikisht të detyrueshme (mujore deri më datën 15, ose tremujore), por me normë 0% shuma e këstit rezulton zero ALL. Regjistrimi formal ekziston edhe kur vlera është zero.

Krijoni një kalendar me 12 afate mujore (data 20 për sigurimet) dhe një afat vjetor (31 mars për DIVA-n). Nëse preferoni që dikush tjetër ta menaxhojë procesin, ofrojmë shërbim të plotë deklarimi tatimor për freelancer-ë dhe biznese të vogla.

Një biznes me 12 milionë ALL qarkullim paguan 0% tatim mbi fitimin. Por i njëjti biznes detyrohet të regjistrohet për TVSH-në dhe të ngarkojë 20% mbi çdo shitje brenda vendit.

Pragu i TVSH-së: 10 milionë ALL

Regjistrimi i detyrueshëm për TVSH-në aktivizohet kur qarkullimi vjetor kalon 10,000,000 ALL (~103,000 EUR). Norma standarde është 20%. Ky prag nuk ka lidhje me pragun 14 milionë ALL të tatimit mbi fitimin. Pas regjistrimit, deklarimi mujor i TVSH-së bëhet i detyrueshëm.

Tre breza të ardhurave

Brezi i mesëm (10-14 milionë ALL) krijon konfuzionin më të madh. Tatimi mbi fitimin është zero, por TVSH-ja kërkon regjistrim, deklarim mujor, dhe ngarkimin e 20% mbi shitjet brenda vendit.

Përjashtimi i eksportit

Shërbimet e eksportuara (për klientë jashtë Shqipërisë) trajtohen me normë 0% TVSH sipas Nenit 53 të ligjit të TVSH-së. Edhe kur regjistrimi për TVSH-në është i detyrueshëm, faturat ndaj klientëve të huaj mbeten me 0%. Për freelancer-ë që eksportojnë shërbime, TVSH-ja nuk ndryshon koston reale. Për hollësi mbi trajtimin e TVSH-së për eksporte, lexoni udhëzuesin e rregullit 80%.

Regjistrimi vullnetar për TVSH nën pragun 10M ALL mund të jetë i leverdishëm nëse keni shpenzime të konsiderueshme me TVSH (pajisje, qira zyre, softuer). Diferenca TVSH e blerë mund të kthehet si kredit.

Nga 1 janari 2030, dritarja e normës 0% mbyllet përgjithmonë. Normat standarde të Ligjit 29/2023 aktivizohen automatikisht, pa nevojë për akt të ri ligjor. Nuk ka asnjë indikacion nga burimet zyrtare se periudha tranzitore do të zgjatet.

Normat pas-tranzitore

Norma efektive totale e Sh.p.k. kur nxirret fitimi: ~21.8% (15% CIT + 8% dividendë mbi fitimin pas tatimit).

Shembull: Freelancer me 8,000,000 ALL fitim neto

Si Person Fizik: 15% x 8,000,000 = 1,200,000 ALL/vit tatim.

Si Sh.p.k. duke tërhequr gjithçka: 15% CIT = 1,200,000 ALL, dividendë pas CIT = 6,800,000 ALL, WHT 8% = 544,000 ALL. Gjithsej: 1,744,000 ALL/vit (21.8% efektive).

Si Sh.p.k. duke mbajtur fitimet brenda: 15% CIT = 1,200,000 ALL/vit. Zero dividendë = zero WHT. Tatimi i dividendës shtyhet deri kur vendoset tërheqja.

Dritarja e planifikimit: 2026-2029

Keni katër vjet akumulimi me 0%. Kjo është dritarja e fundit për sipërmarrësit shqiptarë që duan të ndërtojnë kapital pa barrë tatimore mbi fitimin. Çdo vit vonesë në strukturimin e duhur tatimor është vit i humbur, me kosto potenciale 15% të fitimit vjetor.

Pas 2029, Person Fizik fiton me normë më të ulët efektive (15%) kur tërhiqet gjithçka çdo vit. Sh.p.k. fiton kur fitimet mbeten brenda shoqërisë (vetëm 15% CIT, pa 8% dividendë). Krahasimi i plotë Person Fizik ose Sh.p.k. analizon çdo skenar me shifra konkrete.

Mos e lini planifikimin për dhjetorin e 2029. Na kontaktoni tani për konsulencë biznesi dhe planifikoni tranzicionin ndërsa dritarja është ende hapur.