Akti i Dhurimit të Pronës — Dokumentet dhe Procedura

Dhurimi është kontrata me të cilën njëra palë (dhuruesi) i kalon pronësinë palës tjetër (përfituesit) pa kundërshpërblim. Ndryshe nga shitja e pronës, dhurimi nuk ka çmim — por ka kosto tatimore specifike. Kodi Civil, nenet 761–771, rregullon dhurimin. Dhurimi i pasurisë së paluajtshme (shtëpi, tokë, apartament) kërkon domosdoshmërisht:

• Formë noteriale — akt dhurimi i noterizuar, pa të cilin dhurimi është juridikisht i pavlefshëm
• Regjistrim pranë ASHK-së (Agjencia Shtetërore e Kadastrës) brenda 30 ditëve nga nënshkrimi
• Pagesë e taksave dhe tarifave përkatëse para regjistrimit
• Pajtimi i të gjithë trashëgimtarëve ligjorë nëse dhurimi cenon rezervën trashëgimore të garantuar nga ligji

Dhurimi hyn në fuqi me regjistrimin pranë ASHK-së. Aspektet tatimore lidhen me deklarimin e pasurisë. Ne llogarisim kostot e plota para fillimit të procedurës.

Akti i dhurimit është kontrata me të cilën dhuruesi transferon pronësinë e pasurisë tek pranuesi pa kundërshpërblim. Përmbajtja: identifikimi i palëve (emri, numri personal, adresa), përshkrimi i pasurisë (sipërfaqja, vendndodhja, numri i pasurisë, zona kadastrale), deklarata e vullnetit të dhuruesit, pranimi i pranuesit, kushtet e veçanta (nëse ka — p.sh., e drejta e banesës për dhuruesin), dhe nënshkrimet.

Akti hartohet nga noteri dhe nënshkruhet në prani të tij. Pa formë noteriale, dhurimi i pasurisë së paluajtshme është i pavlefshëm. Baza ligjore: Kodi Civil i Shqipërisë (nenet 761–771 për dhurimin, dhe neni 83 për formën noteriale të detyrueshme) dhe ligji nr. 7829/1994 "Për Noterinë". Noteri verifikon vullnetin e lirë të palëve dhe mungesën e barrëve juridike mbi pronën para hartimit të aktit.

Para paraqitjes tek noteri përgatitni:

• Kartat e identitetit të palëve
• Çertifikatën e pronësisë (ASHK)
• Çertifikatën familjare (për të provuar lidhjen familjare — ndikon taksën)
• Vërtetim hipoteke (që prona nuk ka barrë juridike)
• Vlerësimin e pasurisë (nga ekspert i liçensuar — nevojitet për llogaritjen e taksës)
• Vërtetimin e pagesës së taksave vendore (që dhuruesi nuk ka borxhe)
• Prokurën (nëse përfaqësoheni me delegat)

Disa notere kërkojnë edhe: planimetrinë e pronës, aktin e mëparshëm të blerjes ose trashëgimisë. Vërtetimi hipotekar merret pranë ASHK-së brenda 5 ditëve pune. Çertifikata familjare lëshohet nga zyra e gjendjes civile të bashkisë ose online nëpërmjet e-Albania — dokumenti është i vlefshëm për 6 muaj nga lëshimi.

Kostoja totale e dhurimit: Tarifa noteriale — rreth 0.5–2% e vlerës së pronës (minimumi 5,000 lekë). Tatimi mbi dhurimin — dhurimi i pronës midis trashëgimtarëve të rradhës së parë dhe të dytë (fëmijë, prindër, bashkëshort/e, vëllezër e motra) është i përjashtuar nga tatimi (0%). Për persona të tjerë, tatimi është 15%, me një përjashtim deri në 5,000,000 lekë të vlerës për pasuri të paluajtshme. Tarifa e ASHK-së — regjistrimi i pronësisë së re: rreth 1,000–3,000 lekë.

Taksa e aktit — pullë fiskale. Totali: shumë i variueshëm — nga 50,000 lekë (për pronë të vogël midis familjarësh) deri qindra mijëra. Dhurimi midis prindër–fëmijë ose bashkëshortëve është i përjashtuar plotësisht nga tatimi mbi dhurimin (jo thjesht i reduktuar), sipas Ligjit 29/2023. Pagesa e tatimit bëhet para nënshkrimit tek noteri — mandati dorëzohet bashkë me dokumentet. Ne ju llogarit kostot e sakta para fillimit.