Akti i Dhurimit të Pronës — Dokumentet dhe Procedura

Dhurimi është kontrata me të cilën njëra palë (dhuruesi) i kalon pronësinë palës tjetër (përfituesit) pa kundërshpërblim. Ndryshe nga shitja e pronës, dhurimi nuk ka çmim — por ka kosto tatimore specifike. Kodi Civil, nenet 763–786, rregullon dhurimin. Dhurimi i pasurisë së paluajtshme (shtëpi, tokë, apartament) kërkon domosdoshmërisht:

• Formë noteriale — akt dhurimi i noterizuar, pa të cilin dhurimi është juridikisht i pavlefshëm
• Regjistrim pranë ASHK-së (Agjencia Shtetërore e Kadastrës) brenda 30 ditëve nga nënshkrimi
• Pagesë e taksave dhe tarifave përkatëse para regjistrimit
• Pajtimi i të gjithë trashëgimtarëve ligjorë nëse dhurimi cenon rezervën trashëgimore të garantuar nga ligji

Dhurimi hyn në fuqi me regjistrimin pranë ASHK-së. Aspektet tatimore lidhen me deklarimin e pasurisë. Ne llogarisim kostot e plota para fillimit të procedurës.

Akti i dhurimit është kontrata me të cilën dhuruesi transferon pronësinë e pasurisë tek pranuesi pa kundërshpërblim. Përmbajtja: identifikimi i palëve (emri, numri personal, adresa), përshkrimi i pasurisë (sipërfaqja, vendndodhja, numri i pasurisë, zona kadastrale), deklarata e vullnetit të dhuruesit, pranimi i pranuesit, kushtet e veçanta (nëse ka — p.sh., e drejta e banesës për dhuruesin), dhe nënshkrimet.

Akti hartohet nga noteri dhe nënshkruhet në prani të tij. Pa formë noteriale, dhurimi i pasurisë së paluajtshme është i pavlefshëm. Baza ligjore: Kodi Civil i Shqipërisë (nenet 765–779) dhe ligji nr. 7829/1994 "Për Noterinë". Noteri verifikon vullnetin e lirë të palëve dhe mungesën e barrëve juridike mbi pronën para hartimit të aktit.

Para paraqitjes tek noteri përgatitni:

• Kartat e identitetit të palëve
• Çertifikatën e pronësisë (ASHK)
• Çertifikatën familjare (për të provuar lidhjen familjare — ndikon taksën)
• Vërtetim hipoteke (që prona nuk ka barrë juridike)
• Vlerësimin e pasurisë (nga ekspert i liçensuar — nevojitet për llogaritjen e taksës)
• Vërtetimin e pagesës së taksave vendore (që dhuruesi nuk ka borxhe)
• Prokurën (nëse përfaqësoheni me delegat)

Disa notere kërkojnë edhe: planimetrinë e pronës, aktin e mëparshëm të blerjes ose trashëgimisë. Vërtetimi hipotekar merret pranë ASHK-së brenda 5 ditëve pune. Çertifikata familjare lëshohet nga zyra e gjendjes civile të bashkisë ose online nëpërmjet e-Albania — dokumenti është i vlefshëm për 6 muaj nga lëshimi.

Kostoja totale e dhurimit: Tarifa noteriale — rreth 0.5–2% e vlerës së pronës (minimumi 5,000 lekë). Taksa e kalimit të pronësisë — 15% mbi diferencën midis vlerës së referencës dhe çmimit fillestar (për familjare: norma mund të jetë e reduktuar). Tarifa e ASHK-së — regjistrimi i pronësisë së re: rreth 1,000–3,000 lekë.

Taksa e aktit — pullë fiskale. Totali: shumë i variueshëm — nga 50,000 lekë (për pronë të vogël midis familjarësh) deri qindra mijëra. Dhurimi midis prindër–fëmijë ose bashkëshortëve mund të përfitojë nga norma të reduktuara sipas legjislacionit tatimor. Pagesa e tatimit bëhet para nënshkrimit tek noteri — mandati dorëzohet bashkë me dokumentet. Ne ju llogarit kostot e sakta para fillimit.