Sigurimet Shoqërore për Freelancerë dhe të Vetëpunësuar — Sa Paguhet, Çfarë Merr

Kërko "sigurime shoqërore Shqipëri" online dhe do të gjesh tri-katër përqindje të ndryshme, secilën të shkruar sikur është e vetmja e saktë. Ngatërresa ka arsye: ka disa norma dhe secila vlen për kategori të ndryshme njerëzish. Kur i përzien, del absurditet.

Ja katër normat që do të hasësh, dhe për kë saktësisht vlejnë:

23% — Sigurimet shoqërore të Person Fizik (vetëpunësuar). Kjo paguan tregtari i vetëm për veten — kontribut pensioni. Llogaritet mbi pagën minimale kontributive, që nga 2026 është ALL 50,000/muaj. Nuk llogaritet mbi xhiron tënde reale. Freelanceri që fiton EUR 8,000/vit dhe ai që fiton EUR 200,000/vit paguajnë njësoj: ALL 11,500/muaj.

3.4% — Sigurimi shëndetësor i Person Fizik. Norma e shëndetësorit për të vetëpunësuarit. Llogaritet mbi dyfishin e pagës minimale (ALL 100,000/muaj si bazë). Rezultati: ALL 3,400/muaj. Norma nuk ka ndryshuar me rritjen e fundit të minimales, por baza ka ndryshuar.

16.7% — Kontributi i punëdhënësit. Kjo paguan SH.P.K.-ja mbi pagat bruto të punonjësve: 15% sigurime shoqërore plus 1.7% shëndetësore. Nëse SH.P.K.-ja jote punëson dikë — përfshirë ty si administrator në listëpagesë — kompania e paguan këtë mbi çdo lek pagë bruto.

11.2% — Kontributi i punonjësit. Kjo zbritet nga paga bruto e punonjësit: 9.5% sigurime shoqërore plus 1.7% shëndetësore. Administratori i SH.P.K.-së që merr pagë i nënshtrohet si "punonjës."

Ngatërresa ndodh kur njerëzit përziejnë normën e punonjësit (11.2%) me atë të vetëpunësuarit (23%), ose ngatërrojnë normën e punëdhënësit (16.7%) me njërën nga të tjerat. Janë tre persona të ndryshëm, në tre pozicione ligjore të ndryshme.

Nëse je Person Fizik i regjistruar në Shqipëri, llogaritja mujore e kontributeve 2026 është fikse dhe e thjeshtë.

Këto shuma janë fikse — nuk varen nga xhiroja. Rriten vetëm kur qeveria rrit pagën minimale. Në 2026 minimalen e ngriti nga ALL 40,000 në ALL 50,000, kështu që çdo shifër e bazuar në ALL 40,000 tani është e vjetëruar.

Struktura fikse është çelësi. Ndryshe nga shumica e vendeve të BE-së ku kontributet shkallëzohen me të ardhurat, Person Fizik në Shqipëri paguan njësoj — xhiro ALL 500,000 apo ALL 50,000,000. Për freelancerë me të ardhura të larta, ky është avantazh i madh strukturor.

Administratori i SH.P.K.-së ka pozicion tjetër ligjërisht. SH.P.K.-ja është punëdhënësi. Administratori, edhe kur është pronari i vetëm, trajtohet si punonjës për sigurimet shoqërore. Kjo do të thotë dy rrjedha kontributesh njëherësh: ajo e punëdhënësit që paguan kompania, dhe ajo e punonjësit që zbritet nga paga e administratorit.

Ligji kërkon që administratori të marrë të paktën pagën minimale — ALL 50,000/muaj. Kompania mund të paguajë pagë më të lartë për bazë pensioni më të fortë, por dyshemeja është ALL 50,000.

Në total, SH.P.K.-ja paguan ALL 13,950/muaj (~EUR 120) kur administratori merr pagën minimale. Kompania i derdh shtetit ALL 8,350 drejtpërdrejt. Administratorit i zbriten ALL 5,600 nga paga, që edhe ato shkojnë te shteti. Nga ALL 50,000 bruto, në llogarinë bankare mbërrijnë ALL 44,400 neto.

Nëse kompania i paguan administratorit ALL 100,000/muaj, numrat shkallëzohen: punëdhënësi paguan ALL 16,700, pjesa e punonjësit ALL 11,200, totali ALL 27,900/muaj. Pagë më e lartë do të thotë pension më i mirë, por kosto mujore më e lartë.

Kontributet dorëzohen dhe paguhen deri më 20 të muajit pasardhës. Kontributin e marsit e paguan deri më 20 prill. Atë të dhjetorit — deri më 20 janar.

Pagesa bëhet në e-Albania (e-albania.al) ose në çdo bankë. Deklarata dhe pagesa shkojnë njëherësh — nuk ka mundësi "dorëzo tani, paguaj më vonë."

Gjobë për vonesë: 0.06% në ditë mbi shumën e papaguar. Me atë normë, tre muaj vonesë mbi ALL 14,900/muaj shton rreth ALL 2,700 interes. Gjashtë muaj — mbi ALL 5,000. Interesi grumbullohet aq shpejt sa pagesa e vonuar kushton gjithmonë dukshëm më shumë se pagesa në afat.

Për kalendarin e plotë të afateve, shiko guidën tonë të afateve tatimore 2026.

Kontributet prodhojnë përfitime reale. Ato që merr në Shqipëri nuk janë si në BE — por as ato që paguan nuk janë si në BE.

Pensioni shtetëror. Çdo muaj kontributesh shton kohë pensioni. Formula bazohet mbi vitet e kontributeve dhe pagën mesatare bazë gjatë periudhës. Në 2026, pensioni mesatar shtetëror sillet rreth ALL 18,000–25,000/muaj (~EUR 155–215). Pensioni minimal i garantuar: ALL 16,774/muaj. Për freelancer që kontribuon 35 vjet, pensioni do të jetë modest sipas standardeve europiane. Prandaj kursimet private kanë rëndësi për këdo që planifikon të qëndrojë gjatë në Shqipëri.

Kujdesi shëndetësor publik. Kontributi shëndetësor të jep akses në sistemin publik: vizita te mjeku, shtrime, specialistë, medikamente të subvencionuara. Cilësia ndryshon sipas institucionit. Urgjencat dhe vizitat rutinore funksionojnë. Procedurat e specializuara shpesh kanë pritje të gjata. Shumica e profesionistëve — edhe shqiptarët, edhe ekspatët — shtojnë sigurim shëndetësor privat. Një plan bazë privat kushton rreth EUR 50–100/muaj.

Lehonia dhe atësia. Nëse ke kontribuar 12 muaj pa ndërprerje para kërkesës, merr leje lehonie të paguar nga ISSH: 80% e pagës mesatare bruto për 365 ditë. Ka edhe leje atësie. Për Person Fizik vetëpunësuar, përfitimi llogaritet mbi bazën kontributive (ALL 50,000), jo mbi xhiron reale — kjo do të thotë rreth ALL 40,000/muaj. Nën nivelin e tregut, por prapë përfitim real.

Sëmundja. Mbulimi afatshkurtër vlen për të punësuarit (edhe administratorët e SH.P.K.-ve në listëpagesë). Punëdhënësi mbulon 14 ditët e para. Pas tyre, ISSH paguan përfitime me përqindje të pagës mesatare. Për Person Fizik vetëpunësuar, ky përfitim nuk funksionon njësoj — kjo është fushë ku SH.P.K.-ja ofron mbulim më të mirë.

Numrat flasin vetë.

Kontributi vjetor në Shqipëri është shumë fikse, jo përqindje e xhiros. Freelancer italian që fiton EUR 100,000 paguan rreth EUR 26,230 kontribute INPS në një vit. I njëjti vit i kushton Person Fizik shqiptar ALL 178,800 (~EUR 1,541). Shifra shqiptare nuk lëviz — sa edhe të fitosh.

Ky dallim strukturor është arsyeja kryesore pse freelancerë europianë me të ardhura të larta interesohen për Shqipërinë. Kursimi vetëm në sigurime — jo tatimi — shpesh arrin EUR 10,000–25,000/vit krahasuar me Europën Perëndimore.

Për ta parë si ndikon struktura e biznesit në koston totale, shiko krahasimin Person Fizik kundrejt SH.P.K..

Shumica e sistemeve në BE kanë tavan kontributi: mbi një nivel të caktuar, kontributet ndalojnë sepse përfitimi maksimal tashmë u financua. Në Gjermani, për shembull, kontributet ndalojnë rreth EUR 90,600 të ardhura vjetore (2026).

Sistemi shqiptar nuk ka shkallëzim fare — sepse kontributet llogariten mbi bazën e pagës minimale, jo mbi xhiron. Freelancer që fiton EUR 5,000/vit paguan ALL 178,800. Freelancer që fiton EUR 500,000/vit paguan po ALL 178,800. Nuk ka tavan të sipërm sepse nuk ka shkallëzim.

Pasoja praktike: sistemi shqiptar është bujar për fituesit e lartë dhe i rëndë për fituesit e ulët. Person Fizik që fiton ALL 100,000/vit (nën EUR 1,000) paguan ALL 178,800 kontribute — barra tejkalon xhiron. Prandaj Person Fizik ka kuptim vetëm për ata me të ardhura reale, jo për operatorë informale ose me xhiro shumë të ulët.

Ke mundësi të paguash kontribute mbi bazë më të lartë se minimalen, nëse do pension më të fortë. Nuk ka detyrim ligjor. Person Fizik që fiton ALL 3,000,000/vit dhe do pension më të mirë mund të deklarojë pagë kontributive më të lartë dhe të paguajë 23% mbi atë bazë.

Në praktikë, shumë pak vetëpunësuar e bëjnë. Pensioni shtetëror, edhe me kontribute më të larta, nuk i afrohet niveleve të Europës Perëndimore. Shumica preferojnë t'i drejtojnë kursimet shtesë drejt fondeve private, pasurive të paluajtshme, ose llogarive investimi ku kthimet janë më të qarta dhe paratë janë të aksesueshme.

Nëse mendon ta bësh, llogarinë bëje me kujdes. Kontributet shtesë nuk kthehen nëse largohesh nga Shqipëria pa u kualifikuar për pension. Rregullat e koordinimit të BE-së nuk zbatohen — Shqipëria nuk është anëtare, pra kontributet e paguara këtu nuk numërohen për pension në BE, dhe anasjelltas.

Nëse ke kontribuar më parë në Gjermani, Itali, Francë ose kudo tjetër në BE — ato kontribute nuk kanë lidhje me Shqipërinë. Shqipëria nuk është anëtare e BE-së dhe nuk bën pjesë në koordinimin e sigurimeve shoqërore (Rregullorja 883/2004). Nuk ka marrëveshje totalizimi me shumicën e vendeve të BE-së.

Çfarë do të thotë: profesionist italian 45-vjeçar që vjen në Shqipëri pas 20 vitesh kontribute INPS, fillon regjistrin shqiptar nga zero. Kontributet italiane mbeten të kredituar në Itali. Kontributet shqiptare grumbullohen veças. Nëse largohet pas 5 vitesh, ka 5 vjet histori shqiptare dhe 20 italiane — asnjëra nuk kombinohet me tjetrën.

Për ata me histori kontributive të rëndësishme në BE, ky faktor ia vlen ta peshosh kundrejt kursimeve. 30-vjeçari me histori minimale ka pak për të humbur. 50-vjeçari pranë pensionit të BE-së duhet të mendohet mirë.

Sigurimet janë një zë i kostove totale të biznesit në Shqipëri. Tatimi mbi të ardhurat: 0% për shumicën e Person Fizik deri ALL 14,000,000/vit (~EUR 120,000). Tatim-fitimi për SH.P.K.: 15%. Nuk ka tatime bashkiake shtesë për bizneset e vogla.

Kosto totale për Person Fizik me xhiro EUR 50,000/vit: ALL 178,800 kontribute shoqërore (~EUR 1,541), plus kosto kontabiliteti (ALL 50,000–120,000/vit ose ~EUR 430–1,035 me kontabilist), plus tarifa bankare. Tatim mbi të ardhurat: ALL 0. Gjithsej ndaj shtetit me xhiro EUR 50,000: rreth EUR 1,541. Krahaso me Italinë (INPS EUR 13,115 + IRPEF ~EUR 12,000 në atë nivel) — diferenca: EUR 23,500/vit.

Për ta parë si duket gjithë procesi në praktikë — regjistrimi, dorëzimet, kontabiliteti — lexo guidën tatimore për freelancerë në Shqipëri.

Regjistrimi në sigurime ndodh automatikisht kur regjistrohesh si Person Fizik në QKB. Merr NIPT-in dhe njëherësh regjistrohesh te tatimet, ISSH-ja dhe FSDKSH-ja. Kontributin e parë e paguan për muajin kur regjistrohesh, deri më 20 të muajit pasardhës.

Gabime që krijojnë telashe: mospagesë kontributesh për muajt pa xhiro (detyrimi vazhdon deri sa të çregjistrohesh formalisht), pagesë mbi bazën e gabuar (disa llogaritsin mbi xhiron në vend të minimales fikse), humbje afatesh tremujore për ata që paguajnë çdo tre muaj.

Nëse po regjistrohesh për herë të parë ose ke pyetje — si cila strukturë, Person Fizik apo SH.P.K., përshtatet me xhiron dhe aktivitetin tënd — ne e bëjmë pikërisht këtë çdo javë. Na kontakto për një vlerësim praktik.