Gabimet në Kontabilitet që Po Ju Kushtojnë Para — Pa e Ditur
Valbona Xhanaj, eksperte kontabël e çertifikuar pranë IEKA me mbi 30 vjet përvojë në Tiranë, tregon sa kushtojnë realisht gabimet më të zakonshme në kontabilitet — me shifra konkrete gjobash nga DPT-ja — dhe pse shumica e bizneseve nuk i zbulojnë derisa është tepër vonë.
Permbajtja
Fatura të paregjistruara — gjoba deri 500,000 ALL
Gabimi numër një: fatura që humbasin ose nuk regjistrohen në kohë. Ligji shqiptar kërkon ruajtjen e faturave për 10 vjet — mungesa e tyre gjatë kontrolleve tatimore sjell gjoba nga 50,000 deri 500,000 ALL për shkelje, sipas nenit 120 të Ligjit të Procedurave Tatimore.
Çfarë gabojnë shumica: mendojnë se "do i mbledh në fund të muajit" mjafton. Nuk mjafton. DPT-ja krahason faturat tuaja me faturat e furnitorëve në kohë reale nëpërmjet CIS-it. Çdo ditë që kalon pa regjistrim, rreziku rritet.
Një klient erdhi tek unë me 47 fatura të paregjistruara në 6 muaj — detyrimi shtesë që rezultoi: 340,000 ALL. Kjo nuk është çështje organizimi — është çështje parash.
Vonesa në deklarime — 10,000 ALL për çdo deklaratë, çdo muaj
TVSH-ja duhet deklaruar deri më datën 14, tatimi mbi fitimin deri më 31 mars — çdo vonesë sjell gjoba automatike nga DPT-ja: 10,000 ALL për çdo deklaratë të vonuar. Biznesi me 3 detyrime mujore (TVSH, listëpagesë, tatim në burim) që vonon 4 muaj: 120,000 ALL gjoba — sa 8 muaj tarifë kontabilisti.
Gabimi që shoh më shpesh: pronarët mendojnë se "nuk kam xhiro këtë muaj, nuk kam çfarë deklaroj." Gabim. Deklarata zero-vlerë është po aq e detyrueshme — mungesa e saj gjobitet njëlloj.
Mosrakordim bankar — flamuri i kuq që shkakton kontroll
Kur ekstraktet bankare nuk krahasohen rregullisht me llogaritë kontabël, DPT-ja e konsideron si shenjë rreziku. Diferenca edhe 50,000 ALL midis librave dhe bankës mund të shkaktojë kontroll tematik — dhe kontrolli nuk shikon vetëm muajin me problem, por deri 5 vite mbrapa.
Një biznes tregëtimi në Tiranë nuk kishte bërë rakordim bankar për 14 muaj. Kur DPT-ja hapi kontroll, diferenca rezultoi 1.2 milionë ALL — gjoba dhe interesa arritën në 380,000 ALL. Kostoja e rakordimit mujor profesional? Rreth 5,000 ALL/muaj.
Keni frikë se keni gabime në libra?
Gabimet e fshehura sjellin gjoba kur DPT-ja kontrollon. Unë bëj rishikim të plotë, korrigjoj çdo gabim, dhe sistemoj kontabilitetin tuaj.
Pyetje të shpeshta
- Si ta di nëse kontabiliteti im ka gabime?
- Shenjat kryesore: diferenca midis parasë në bankë dhe llogarive, gjoba të papritura nga DPT-ja, paaftësi për të prodhuar raporte të sakta. Këtu është ku shumica e bizneseve gabojnë: presin derisa DPT-ja ua thotë, në vend që ta zbulojnë vetë. Diagnostikimi Fiskal identifikon problemet para se të bëhen gjoba.
- A mund të rregullohen gabimet e viteve të mëparshme?
- Po, por sa më vonë që vini, aq më shtrenjtë bëhet. Kamatë-vonesa llogaritet çdo ditë — 0.06%/ditë do të thotë 21.9% brenda vitit. Deklaratat korrigjuese pranë DPT-së kanë afate specifike — kalimi i tyre shton gjoba mbi gjoba.
- Sa shpesh duhet kontrolluar kontabiliteti?
- Minimumi: çdo muaj. Por shumica e bizneseve që vijnë tek unë me probleme nuk e kanë kontrolluar llogaritë për 6-12 muaj. Kostoja mesatare e riparimit: 150,000-400,000 ALL. Kostoja e kontrollit mujor profesional: 15,000-25,000 ALL. Sa nga këto gabime i ka biznesi juaj tani?